Yıldırım Çarpanlara Ne Oluyor?

Yaz aylarında meydana gelen fırtınalar genellikle gök gürültüsünü, şimşek ve yıldırımları peşisıra getiriyor. Her yıl yıldırım çarpması sonucu, az sayıda da olsa, ölenler oluyor. Peki yıldırım çarpmasına rağmen hayatta kalabilenler neler yaşıyor? İşte cevabı:

Şimşek, bir bulutun tabanı ile yeryüzü arasında ya da iki bulut arasında veya bir bulut içinde elektrik boşalırken oluşan kırık çizgiler biçimindeki geçici ışıklara verilen isim. Yıldırım ise, gökyüzü ile yeryüzü arasındaki elektrik boşalması olarak tanımlanıyor.

Çok basit bir ifadeyle, tek bir yıldırım bile bir milyar voltluk elektrik taşıyabiliyor ve bir insanın kalbini durdurabileceği gibi, iç organlarını yakabiliyor. İngiltere'de her yıl ortalama üç kişi yıldırım çarpmasından ölüyor.

ABD'de yıldırımdan ölenlerin sayısı azalmakla birlikte, hala yılda 30 civarında. Ölenlerin% 85'inden fazlası erkek. Bunun da nedeni erkeklerin daha çok dışarda bulunması. En büyük tehlike altındakiler de, büyük olasılıkla, sığınabilecekleri bir yerden uzakta ve açık alanda spor yapan golf oyuncuları.

İngiltere'de her yıl 60 kadar kişiye yıldırım çarpıyor ama hayatta  kalmayı başarıyorlar. Ancak bu insanların dörtte üçünden  fazlasında kalıcı sakatlık olduğu tahmin ediliyor.

Peki yıldırım çarpan ve hayatta kalabilen bir insanın daha sonraki hayatı nasıl oluyor?

9 Haziran 2009'da Kraliyet Hava Kuvvetleri bünyesinde düzenlenen bir toplantıda askeri öğrenciler için büyük tencerede sosis kaynatan 64 yaşındaki Eric Brocklebank'e yıldırım çarpmıştı. Olay sırasında Brocklebank, bir metal çatalı sudan çıkarmış, havaya doğru tutmaktaydı."Çadırdaki aralıktan yıldırım daldı ve elimdeki çatala isabet etti. Çatal elimde eriyiverdi." diye anlatıyor yaşadıklarını.

Yıldırım isabet eden insanlarda, elektrik akımının izlerini  vücutta oluşan Lichtenbergfigürü'nden takip etmek mümkün.  "Yıldırım ağacı" ya da "yıldırım çiçeği" diye bilinen bu girift,  eğrelti otu benzeri çizgiler, kılcal damarların  çatlamasıyla oluşuyor.

Bu izler yıldırım çarptıktan sonraki birkaç saat içinde, vücudun  daha çok üst kısmında oluşuyor ve birkaç gün  içinde kayboluyor.

 

Brocklebank'in olayındaysa, önce bileğinde küçük bir yara  oluşmuş. "Elektrik akımı daha sonra vücudumun sağ  tarafından aşağıya doğru ilerledi, kalçamdan sağ ve sol  bacağıma uzandı. Sağ ayağımda üç, sol bacağımda iki  delik oluştu." diyor Brocklebank. Eric Brocklebank yıldırım  çarptığı sırada yanında kendisine yardımcı olabilecek kişiler  bulunduğundan çok şanslıydı. Askeri öğrencilerin tümü ilk  yardım eğitimi almıştı ve Brocklebank'e ilk müdahale  eden öğrencilerden biri, oğluydu.

Brocklebank, yıldırım çarpmasından dört yıl sonra, olayın hem fiziksel 

hem de ruhsal etkilerini taşımaya devam ediyor. Akciğerlerinde yara 

dokusu buluyor ve çok çabuk nefessiz kalabiliyor. Geçen zaman

 içinde çok değişik kontrollerden geçen ve tedaviler gören 

Brocklebank, bazen normal şekilde hareket edebiliyorsa da, 

sık sık tekerlekli sandalye kullanmak zorunda.

Brocklebank'in evine de, daha sonra yıldırım düşmüş, televizyonu 

yanmış ve kendisi bu kez şok tedavisi görmüş.

İnsanların hedef olduğu üç tür yıldırım çarpması görülüyor.

Doğrudan çarpma, insana isabet eden ve vücuttan  geçerek toprağa  ulaşan elektrik akımı.

Yandan çarpma, yıldırımın bir başka nesneye isabet  edip zıplayarak  insan vücuduna geçmesiyle oluşuyor.

Topraktan geçen yıldırımsa, önce toprağa vuran, sonra toprakta 

ilerlerken insan vücudunu da vuran tür. İnsanlar çoğunlukla bir 

fırtına koptuğunda açıkta bulunmanın tehlikelerinin farkında 

ama,fırtına kopmadan önce ya da bitmiş gibi göründüğü sırada, 

tehlike bulunduğuna işaret ediliyor. (BBC Türkçe)